‘Familie’-actrice Caroline Maes verrast: “Ik vond rust… tussen afscheid en nieuwe beginnen”
Caroline Maes vond de uitvaartsector altijd al boeiend. Toen haar nichtje uitvaartbegeleider werd, en op haar werk werd gezocht naar iemand om diensten voor te gaan, besloot de ‘Familie’-actrice in bijberoep te starten. “Ik haal hier heel veel voldoening uit.”
Denk jij bij begrafenisondernemers en -begeleiders nog steeds aan grijze, lijzige mannen die hun job in de schaduw uitvoeren? Think again. Steeds meer – ook jonge –vrouwen gaan aan de slag als uitvaartconsulent. Wij laten vier van hen aan het woord over hun liefde voor deze bijzondere job.
“Ik word volgend jaar 50 en speel 25 jaar in Familie. Vaak vertrek ik naar de opnamestudio als het nog schemert en kom ik ook in het donker weer thuis. Er is weinig directe menselijke connectie. Dan vraag je je af wat je aan het doen bent. In uitvaartbegeleiding heb ik een andere richting gevonden. Ik haal er heel veel voldoening uit.”
“Ik heb de uitvaartsector altijd boeiend gevonden, zong in het jeugdkoor en hield van rituelen en ceremonies in de kerk. Toen mijn nichtje de overstap maakte van palliatief verpleegkundige naar uitvaartbegeleider heb ik haar geholpen met haar eindwerk. Later vertelde ze me dat ze op haar werk iemand zochten die uitvaartdiensten wilde voorgaan. Ik ben toen als zelfstandige in bijberoep gestart. Een begrafenis is per definitie niet leuk, maar met een mooie afscheidsdienst kun je het verschil maken.”
“Concreet krijg ik de eerste info van de begrafenisondernemer, die zelf over de praktische dingen gaat. Op basis daarvan ga ik met de familie praten. Ik pols naar wat ze willen, naar welke muziek ze willen luisteren en welke soort teksten, brieven of gedichten ze willen. Veel mensen weten niet wat allemaal kan en wat ze mogen. Op zwaar emotionele momenten zoals een afscheidsdienst moeten mensen kunnen ademen én lachen. Als ik een uitvaart begeleid en er wordt niet gelachen, dan heb ik iets niet goed gedaan.”
“Uiteraard zijn er families of situaties waar mensen vragen om iets niet te doen of te delen. Zoals bij een lange ziekte. Dan respecteren we dat. Maar soms durf ik ook een beetje te sturen. Door in gesprek te gaan met de familie op voorhand voel ik wel aan wat kan. De sfeer moet anders zijn bij het begin van het gesprek dan wanneer ik buiten ga. Er moet vertrouwen zijn van beide kanten dat het goed komt.”
“Op een bepaald moment deed ik een dienst van de voorzitter van een motorclub, de Bosse. Alle leden waren in motorpak gekomen voor een laatste groet aan hun geliefde leider. Bosse begon elke vergadering met ‘Goeieavond iedereen’, waarop de leden ‘Goeieavond Bosse’. Om 2 u ’s middags ben ik de dienst toen zo begonnen: ‘Goeieavond iedereen’. Het bleef stil in de zaal, tot zijn vrouw in de lach schoot en antwoordde ‘Goeieavond Bosse’. Ik ben toen opnieuw begonnen met de volgende woorden: ‘Iedereen denkt dat een afscheid alleen maar triest moet zijn. Ik weet dat jullie hier allemaal tegen jullie goesting zitten en dat het verdorie erg is. Maar we moeten dit doen, voor hem. Dus ik begin opnieuw: ‘Goeieavond iedereen!’ Waarop de hele zaal, ‘Goeieavond Bosse!’ schreeuwde. Het was prachtig. Ze waren mee.”
Niet verder zonder haar
“De moeilijkste momenten zijn de families bij wie je meerdere keren moet langsgaan. Wanneer je opnieuw telefoon krijgt, enkele maanden nadat een man die net zijn vrouw verloor, tegen jou vertelde dat hij niet verder kan zonder haar. Ook dan moet je een mooie dienst afleveren voor wie er wel nog is. En toevoegen: ‘En nu wil ik jullie even niet meer zien’.”
“Die aangrijpende momenten kan ik moeilijk van me afzetten, maar het gaat niet over mij. Ik ben emotioneel tijdens de dienst, maar ga er niet mee slapen en sta er ook niet mee op. In onze maatschappij zijn rouw en dood heel ver weggeduwd, terwijl het heel normale dingen zijn. We praten er moeilijk over. Terwijl het zo belangrijk is om naar de wensen van mensen te luisteren en ook die van jezelf te formuleren.”
“Menselijkheid, contact en connectie zijn in veel aspecten van onze samenleving zoek. Na corona is er zelfs een hele generatie opgegroeid die opnieuw aangeleerd moet worden wanneer het gepast is een kus, een hand of een knuffel te geven. Ik heb het geluk dat ik een zeer tactiele job heb, in al mijn carrières gaf je elkaar de hand. Als intimiteitscoach, actrice en uitvaartbegeleider. Ik knuffel veel families na de dienst, ik ben zo. Nadien wens ik mensen geen sterkte, ze hebben ook geen kracht nodig, ze hebben zachtheid nodig.”
“Vroeger zou ik gezegd hebben dat vrouwen beter zijn in het tonen van emotie en kwetsbaarheid. Sinds ik bij een begrafenisondernemer werk, moet ik mijn mening herzien. Alle vrouwen én mannen bij ons op het werk zijn attent en lief. Het zijn stuk voor stuk mensen die je een zakdoek of een schouder aanbieden wanneer nodig. Allemaal dragen ze een zachtheid in zich.”
