🚨 Alarm op zee: zieke passagiers van cruiseschip naar Nederland – virus mogelijk besmettelijk tussen mensen
Twee ernstig zieke opvarenden van het cruiseschip Hondius worden naar Nederland gebracht voor medische behandeling. Dat heeft de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) dinsdag bekendgemaakt. Het schip ligt al dagenlang voor de kust van Kaapverdië na een uitbraak van het hantavirus, waarbij drie mensen om het leven zijn gekomen.
Aan boord van de Hondius bevinden zich 147 passagiers en bemanningsleden. Volgens de WHO zijn er mogelijk zeven besmettingen met het hantavirus. Twee daarvan zijn intussen bevestigd in het laboratorium, vijf andere gevallen worden nog onderzocht. Drie opvarenden zijn overleden: een Nederlands echtpaar en een Duitse passagier.
Momenteel ligt het Nederlandse cruiseschip voor de kust van Kaapverdië en over de verdere bestemming van het vaartuig bestaat nog steeds geen duidelijkheid. De WHO meldde eerder dat Spanje had ingestemd om het te laten aanmeren bij de Canarische Eilanden, maar dat werd later formeel tegengesproken door het Spaanse ministerie van Volksgezondheid. Madrid benadrukt dat er geen beslissing wordt genomen zolang de epidemiologische gegevens niet volledig zijn geanalyseerd.
Ook in Spanje lopen de standpunten uiteen. De president van de Canarische Eilanden, Fernando Clavijo, verzet zich tegen een tussenstop en noemt die “onbegrijpelijk”. Volgens hem moeten de opvarenden geholpen worden waar het schip zich nu bevindt, voor de kust van Kaapverdië, en moet de Hondius daarna rechtstreeks naar Nederland varen. De Spaanse regeringsvertegenwoordiger op de eilanden, Anselmo Pestana, waarschuwt echter dat het weigeren van het schip kan worden beschouwd als schuldig verzuim. Hij benadrukt dat de Canarische Eilanden over voldoende medische en logistieke capaciteit beschikken.
“Dit is geen virus dat zich gemakkelijk verspreidt, zoals griep of covid”
Dat de uitbraak diepe sporen nalaat bij de passagiers, blijkt uit getuigenissen van mensen aan boord. De Ierse passagier Ann Lane beschrijft hoe de sfeer volledig omsloeg toen de eerste overlijdens bekend raakten. “De echte schok kwam toen de eerste mensen stierven, want we wisten gewoon niet wat dit was”, vertelt ze in de krant Irish Independent. Volgens Lane zorgde de onzekerheid over het virus voor angst en verwarring. “Je vraagt je constant af: heb ik iets, ga ik ziek worden, wat gebeurt er nu?”
Hoewel het hantavirus doorgaans wordt overgedragen door knaagdieren, zegt de WHO dat er geen ratten aan boord van de Hondius zijn aangetroffen. De organisatie onderzoekt daarom of er sprake is geweest van overdracht van mens op mens, iets wat slechts bij uitzonderlijke varianten en in zeer specifieke omstandigheden mogelijk is. Daarbij wordt aangenomen dat sommige betrokkenen al besmet waren vóór de cruise begon.
“Het gaat hier vermoedelijk om het Andesvirus, een subtype dat voorkomt in Zuid‑Amerika en waarvan geweten is dat overdracht van mens op mens in uitzonderlijke gevallen kan gebeuren”, zegt infectioloog Steven Callens van het UZ Gent. “Een besmetting hangt samen met zeer intens en langdurig contact, bijvoorbeeld mensen die samen in een afgesloten kajuit verblijven. Dit is geen virus dat zich gemakkelijk verspreidt, zoals griep of covid.”
Door de lange incubatietijd, die volgens de WHO kan oplopen tot zes weken, blijft het moeilijk om besmettingsmomenten exact te reconstrueren. “De besmetting kan perfect vóór de cruise zijn gebeurd”, zegt Callens. De infectioloog benadrukt dat waakzaamheid nodig blijft, maar relativeert het risico voor de buitenwereld. “Het blijft een ernstig virus, maar de kans op grootschalige verspreiding is zeer klein.”